برای محاسبه وزن میلگرد میتوان از روشهای مختلفی استفاده کرد. یکی از این روشها تقسیم مربع قطر میلگرد بر عدد 162 است. از طریق این فرمول، وزن واحد طول میلگرد به دست میآید. اما این عدد ۱۶۲ در محاسبه وزن میلگرد از کجا آمده است؟ در ادامهی این مقاله با ما همراه باشید تا دلیل استفاده از عدد 162 در فرمول را به طور علمی بررسی کنیم.
به طور کلی چگالی فولاد برابر است با 7850 کیلوگرم بر مترمکعب و فولاد استنلس یا ضد زنگ عموما بر اساس ترکیباتشان وزن و چگالیهای متفاوتی دارند (بین 7480 تا 8000 کیلوگرم بر متر مربع). برای درک فرمول و عدد ۱۶۲ در محاسبه وزن، بهتر است ابتدا به مفهوم وزن واحد فولاد بپردازیم.

تحلیل فرمول وزن واحد طول میلگرد و عدد ۱۶۲ در محاسبه وزن میلگرد
عدد ۱۶۲ در وزن میلگرد حاصل سادهسازی فرمول فیزیکی وزن (چگالی × حجم) با در نظر گرفتن چگالی فولاد (7850 kg/m³)، عدد π و تبدیل واحد میلیمتر به متر است. به همین دلیل از فرمول سادهی زیر برای محاسبه وزن آن استفاده میشود:
وزن هر متر میلگرد = قطر² ÷ 162
برای محاسبه وزن واحد طول میلگرد، باید قطر میلگرد را به توان 2 رساند، و سپس حاصل را بر عدد 162 تقسیم کرد. این فرمول به شکل زیر است:
که با جایگذاری مساحت سطح مقطع در فرمول وزن خواهیم داشت:
پیش از اینکه شروع به محاسبه کنیم، باید تمامی مقادیری که به میلیمتر هستند را به متر تبدیل کنیم.
1 میلیمتر = 1/1000 متر
با قرار دادن مقادیر در فرمول خواهیم داشت:
که میتوانیم فرمول حاصله را به این صورت بنویسیم:
که با گرد کردن 162.2، این مقدار برابر خواهد بود با 162. در نتیجه فرمول محاسبه وزن واحد طول میلگرد برابر است با:
عدد ۱۶۲ در محاسبه وزن میلگرد حاصل سادهسازی عبارت (4 × 10⁶) ÷ (π × 7850) است. حال که فهمیدیم عدد ۱۶۲ از کجا آمده است، میتوانیم به محاسبه میلگردهای مختلف بپردازیم. برای نمونه:
عدد ۱۶۲ در محاسبه وزن میلگرد 10
وزن میلگرد 10 را نیز میتوان همانند موارد بالا به دست آورد. به این صورت که قطر میلگرد (10 میلیمتر) را به توان دو میرسانیم (=100) و حاصل را بر عدد ۱۶۲ تقسیم میکنیم. مقدار به دست آمده برابر است با 0.617 کیلوگرم. در نتیجه به ازای هر متر، وزن میلگرد 10 برابر است با 0.617 کیلوگرم. که طبق عدد به دست آمده، وزن استاندارد یک شاخهی 12 متری از میلگرد 10 برابر میشود با 7.404کیلوگرم. وزن میلگرد۱۰ آجدار نیز با نوع ساده آن برابر، و معادل همین مقدار است.
عدد ۱۶۲ در محاسبه وزن میلگرد 12
برای به دست آوردن وزن این میلگرد کافی است 12 را به توان دو برسانیم و آن را بر عدد ۱۶۲ تقسیم کنیم. که حاصل برابر میشود با 0.889 کیلوگرم. یعنی وزن میلگرد 12 به ازای هر متر برابر است با 0.889 کیلوگرم. که با ضرب کردن این عدد در طول یک شاخه میلگرد (معمولا 12 متر)، وزن کل آن (10.668) به دست میآید. عدد به دست آمده مقدار استاندارد وزن این میلگرد است. برای مثال وزن میلگرد 12 سیرجان برابر است با 10 یا 10.5 کیلوگرم و وزن میلگرد ۱۲ ابرکوه برابر است با 11 کیلوگرم.
عدد ۱۶۲ در محاسبه وزن میلگرد 18
میلگرد 18 یعنی میلگردی که قطر آن 18 میلیمتر است. با جایگذاری قطر در فرمول محاسبه وزن واحد طول میلگرد 2 کیلوگرم به دست میآید. به این معنا که هر متر میلگرد 18، 2 کیلوگرم وزن دارد. که برای به دست آوردن وزن کل یک شاخه میلگرد، باید عدد 2 را در طول میلگرد ضرب کنیم. البته دقت کنید که وزن حاصله از این طریق، وزن استاندارد است و در واقعیت این عدد ممکن است برای کارخانجات مختلف تفاوت داشته باشد.
وزن واحد طول میلگرد 18 = 162/(18*18)
عدد ۱۶۲ در محاسبه وزن میلگرد 22
وزن این میلگرد را نیز میتوان به راحتی از طریق فرمول واحد حساب کرد. میلگرد 22 قطری به اندازهی 22 میلیمتر دارد، که با جایگذاری آن در فرمول w=D2/162، وزن واحد طول میلگرد 22، عدد 2.987 به دست میآید. از آن جا که هر شاخه میلگرد معمولا 12 متر است، وزن یک شاخه میلگرد 22 برابر میشود با 35.85 کیلوگرم.
مثال کاربردی در پروژه
فرض کنید 50 شاخه میلگرد 12 متری با سایز 12 دارید:
وزن هر شاخه = 10.66 کیلوگرم
وزن کل = 50 × 10.66 = 533 کیلوگرم
جدول وزن میلگرد (سایزهای پرکاربرد)
| سایز (mm) | وزن هر متر (kg) | وزن شاخه 12 متری (kg) |
| 8 | 0.395 | 4.74 |
| 10 | 0.617 | 7.4 |
| 12 | 0.888 | 10.66 |
| 14 | 1.21 | 14.5 |
| 16 | 1.58 | 19 |
| 18 | 2.00 | 24 |
| 20 | 2.47 | 29.6 |
| 22 | 2.98 | 35.8 |
| 25 | 3.85 | 46.2 |
تفاوت وزن تئوری و واقعی میلگرد
وزن محاسبه شده با فرمول 162 یک وزن استاندارد است، اما در عمل ممکن است تفاوت داشته باشد. دلایل این اختلاف عبارتند از:
- تلرانس تولید کارخانهها
- ترکیب شیمیایی فولاد
- استانداردهای مختلف تولید
بنابراین:
برای دقت بالا، بهتر است از جدول وزنی کارخانه استفاده کنید.
چرا از عدد 162 استفاده میشود؟
- برای سادهسازی محاسبات در پروژههای اجرایی
- حذف نیاز به محاسبات پیچیده
- سرعت بالا در تخمین
عدد ۱۶۲ در محاسبه وزن، یک ثابت تجربی-ریاضی است که از خواص فیزیکی فولاد به دست آمده است.
روشهای دیگر محاسبه وزن میلگرد
علاوه بر روشهایی که تاکنون بررسی کردیم، روشهای دیگری نیز وجود دارد:
- استفاده از جدول اشتال
- محاسبه مستقیم با فرمول فیزیکی
- نرمافزارهای مهندسی
اما:
فرمول d² ÷ 162 سریعترین و کاربردیترین روش است.
سخن پایانی
وزن میلگرد تولیدی در کارخانجات مختلف، با استاندارد معین کمی تفاوت دارد. یکی از فرمولها، فرمول کارگاهی محاسبه وزن میلگرد است. فرمول دیگر به این صورت است: وزن میلگرد=۱۰۰۰/(شعاع*شعاع*۳.۱۴*طول*۷.۸).
فرمول آخر که در این مقاله هم آورده شده بود، که سادهترین فرمول هم هست، فرمول محاسبه وزن واحد طول میلگرد نام دارد، که با تقسیم مربع قطر میلگرد بر عدد 162 به دست میآید. در این مقاله از طریق ریاضی قدم به قدم به شما نشان دادیم که این عدد ۱۶۲ در محاسبه وزن میلگرد از کجا آمده است. برای دریافت قیمت روز میلگرد و مشاوره خرید، میتوانید با کارشناسان ما تماس بگیرید.







6 پاسخ به “عدد ۱۶۲ در محاسبه وزن میلگرد از کجا آمده است؟”
خیلی عالی
سپاسگزار.بسبار خوب بود.پاینده باشید.
خواهش میکنم. خوشحالم که مفید واقع شد.
درود بر شما .بسیار ممنون از این نکته طلایی چون سالها بود این موضوع رو از خیلیا میپرسیدم اما پاسخی دریافت نمیکردم .
درود. خواهش میکنم.
سلام و عرض ادب خدمت استاد
در مورد عدد 162 بسیار لذت بردم
از لطف شما متشکرم لطیف